Bronisława Kondratowicz

Bronisława Kondratowicz z domu Łapczyńska, urodzona w 1854 roku w Płocku, była polską kolekcjonerką sztuki ludowej i badaczką folkloru góralskiego.

Wychowała się w inteligenckiej rodzinie; jej ojciec był powstańcem listopadowym i nauczycielem gimnazjum. Wyszła za mąż za Hieronima Kondratowicza (zm. 1923), specjalistę od spraw górniczych. Mieszkała początkowo w Zagłębiu Dąbrowskim, potem w Rosji, a od 1906 do 1923 roku w Warszawie.

W latach 1900–1905 przemycała przez granice zaborów różnego rodzaju materiały niepodległościowe, głównie broszury i prasę, oraz brała udział w akcjach niepodległościowych. Po 1894 corocznie przyjeżdżała w Tatry i z czasem coraz głębiej angażowała się w poznawanie i badanie kultury, tradycji i folkloru góralskiego. Jej bliskimi znajomymi stali się m.in. Dembowskich, Sabała, Stanisław Witkiewicz, Wojciech Brzega, Tytus Chałubiński, Karol Prószyński i Bartłomiej Obrochta.

Po śmierci męża zamieszkała w 'Chałupie pod wykrotem', którą zaprojektowała wraz ze Stanisławem Witkiewiczem. Pochowano ją zgodnie z jej wolą na Starym Cmentarzu w Zakopanem, w pobliżu grobów Witkiewicza i Dembowskich.

Dorobek artystyczny: Działała w Muzeum Tatrzańskim oraz w PTK, współpracowała z warszawskim Muzeum Etnograficznym. Była znana z fotografii tradycyjnego stylu budownictwa; jedno z jej zdjęć prezentuje ulicę w Spiszu z rzędem domów z półszczytowymi góralskimi dachami wraz z koszyczkami i sterczynami. Swoje zdjęcia publikowała m.in. w albumie Wieś i miasteczko, a także w Budownictwie drzewnym i wyrobach z drzewa w dawnej Polsce Zygmunta Glogera. Podarowała TOnZP kolekcję fotografii zabytków budownictwa drewnianego. Zbierała sztukę ludową nie tylko z Podhala, ale też ze Śląska i innych regionów górskich. Oddawała się również fotografii i poznała biegle gwarę podhalańską. Dużą część swoich zbiorów przekazała potem Muzeum Tatrzańskiemu. Była źródłem wielu informacji o historii Tatr i Podtatrza, a zwłaszcza Zakopanego.