Policja ostrzega przed oszustami – sprawdzone metody działania i jak się bronić

Oszustwa finansowe wciąż zbierają swoje żniwo, a ich ofiarami padają najczęściej osoby starsze. Przestępcy bezwzględnie wykorzystują ludzką ufność, empatię i gotowość do pomocy najbliższym. Działają błyskawicznie i bardzo wiarygodnie, dlatego tak łatwo ich ofiarą paść. Policja apeluje o czujność i rozsądek, przypominając najczęstsze scenariusze przestępcze, aby każdy mógł je rozpoznać i nie dać się okraść.

Oszustwo „na wnuczka”

Telefonujący podaje się za wnuczka, córkę lub kogoś z rodziny. Mówi niewyraźnie, tłumacząc to wypadkiem lub stresem. Wspomina o nagłym zdarzeniu – wypadku, potrąceniu pieszej, zatrzymaniu przez policję – i błaga o natychmiastową pomoc finansową. W tle zwykle słychać inne głosy, które wzmagają wrażenie, że sytuacja jest dramatyczna. Po chwili rozmowę przejmuje rzekomy „policjant” lub „prokurator”, który potwierdza wersję i instruuje, jak przekazać pieniądze – najczęściej przez wręczenie gotówki „zaufanej osobie” pukającej do drzwi. Po otrzymaniu pieniędzy ta osoba błyskawicznie znika, a wszelkie próby ponownego kontaktu kończą się fiaskiem.

Oszustwo „na policjanta”

Oszuści podszywają się pod funkcjonariuszy Policji lub CBŚ. Twierdzą, że oszczędności seniora są zagrożone – bo pracownik banku jest nieuczciwy albo ktoś próbuje się włamać na konto. Nakłaniają do wypłaty środków i przekazania ich „policjantowi” lub przelania na „specjalne konto”. Przestępcy potrafią manipulować numerem telefonu tak, by na wyświetlaczu pojawił się numer podobny do policyjnego.

Oszustwo „na pracownika banku”

Oszust dzwoni, podając się za konsultanta bankowego, i alarmuje o niepokojących operacjach na koncie. Aby rzekomo uchronić środki, poleca zainstalowanie aplikacji, która umożliwia mu zdalny dostęp do telefonu lub komputera. To daje mu pełną kontrolę nad urządzeniem i kontem, skąd dokonuje przelewów i wypłat. Inna wersja to polecenie wykonania „przelewu technicznego” na wskazane konto – ofiara w obawie przed utratą oszczędności, pod presją czasu, wykonuje przelew, który trafia na konta oszustów lub kantorów walutowych.

Oszustwo „na pracownika instytucji”

Przestępcy pukają do drzwi, przedstawiając się jako pracownicy administracji, gazowni, wodociągów czy opieki społecznej. Mówią o kontroli, awarii lub sprawdzeniu instalacji. Gdy wejdą do środka, wykorzystują nieuwagę mieszkańca do przeszukania mieszkania i kradzieży kosztowności. Często działa para – jedna osoba zagląda w różne miejsca, a druga prosi o skorzystanie z łazienki, podczas gdy w tym czasie okrada pozostałe pomieszczenia. Cała akcja trwa zaledwie kilka minut, a oszuści wychodzą, twierdząc, że nie ma usterki – ale już z naszymi rzeczami.

Jak się bronić? Porady policji:

• Zachowaj czujność w rozmowach telefonicznych z nieznajomymi.

• Nie działaj pod presją czasu; nie ufaj głosowi w słuchawce proszącemu o szybkie pieniądze; zastanów się, czy to na pewno bliska osoba.

• Chroń swoje dane, także numer telefonu.

• Nie instaluj dodatkowych aplikacji na urządzeniach używanych do bankowości internetowej.

• Nie podawaj nikomu loginów ani haseł do kont, nawet pracownikom banku.

• Nie przekazuj kodów płatności ani nie autoryzuj cudzych przelewów.

• Nie klikaj w linki od nieznanych nadawców.

• Jeśli ktoś dzwoni w sprawie pieniędzy i masz choćby cień podejrzenia, natychmiast dzwoń pod 112.